راهبردهای پیشگیری و مقابله با اسلام‌هراسی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی دانشگاه جامع امام حسین(ع)

2 دکترای دانشگاه و پژوهشگاه عالی دفاع ملی و تحقیقات راهبردی

3 رئیس پژوهشکدة امنیت ملی دانشگاه و پژوهشگاه عالی دفاع ملی و تحقیقات راهبردی

4 دانشجوی دکترای علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

اسلام‌‌هراسی واژه‌ای است که از نظر مفهومی به­ معنی ترس از اسلام تلقی می‌‌گردد، ترسی که ساختگی بوده و اسلام را در برابر تمدن­‌های دیگر قرار می­‌دهد. هدف از این مقاله شناخت پدیده اسلام­‌هراسی به‌عنوان یکی از مهم­‌ترین مشکلات پیش­روی جهان اسلام و شناسایی مهم­‌ترین راهبردهای پیشگیری و مقابله با این پدیده است. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش­ شناسی، توصیفی- تحلیلی است. ابزارهای اصلی گردآوری اطلاعات شامل فیش‌برداری و پرسشنامه است. روش تجزیه­‌و‌تحلیل اطلاعات،  کمی و کیفی است و راهبردها با استفاده از روش SWOT استخراج شده­‌اند. یافته‌های این تحقیق نشان می­‌دهد، درمجموع برای جهان اسلام در برابر گسترش پدیده اسلام‌هراسی از نظر عوامل داخلی 5 نقطه قوت و 6 نقطه ضعف و از نظر عوامل خارجی در مجموع 8 فرصت و 9 تهدید استخراج گردید. همچنین در محیط راهبردی SWOT  و متناسب با محیط‌های چهارگانه 13 راهبرد به­‌صورت اولیه درنظر گرفته شد که درنهایت بعد از وزن­‌دهی، یک راهبرد جامع برای این تحقیق استخراج شد.

کلیدواژه‌ها


الف. منابع فارسی

1. اتوتایل، ژئاروید، سیمون دالبی و پاول روتلج، (1380)، اندیشه‌های ژئوپلیتیک در قرن بیستم، ترجمه محمدرضا حافظ‌‌نیا و‌ هاشم نصیری، تهران، دفتر مطالعات سیاسی و بین‌‌المللی وزارت امور خارجه.

2. اشرف­‌نظری، علی، (1385)، شرق‌‌شناسی و رویکرد شناختی آن نسبت به ایران، مجلة چشم‌‌انداز ارتباطات فرهنگی، شماره 24، خرداد و تیر.

3. بشیر، حسن و مرتضی جاسبی، (1390)، تصویر اسلام به روایت کاریکاتورهای غربی بعد از 11 سپتامبر، مجله نامه پژوهش، شماره 12.

4. تیموری، امیرحسین، (1386)، پیش به سوی بازسازی نظریه برخورد تمدن‌‌ها، شهروند، مهرماه، شماره 17.

5. ثواقب، جهانبخش، (1379)، عوامل مؤثر در رشد و گسترش تمدن اسلامی، فصلنامه مشکوة، شماره 66، بهار.

6. جنیدی، رضا، (1387)، تکنیک‌­های عملیات روانی و شیوه­‌های مقابله، مشهد، انتشارات آستان قدس رضوی، شرکت به­نشر.

8. سجادپور، سیدمحمد کاظم، (1389)، بنیادهای استراتژیک «اسلام هراسی»، مجموعه مقالات اسلام­‌هراسی پس از یازده سپتامبر، تهران، پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات.

9. شریعتی‌‌نیا، محسن، (1389)، ایران‌هراسی: دلایل و پیامدها، فصلنامه بین­‌المللی روابط خارجی، سال 2، شماره 6.

10. علی­‌پور، عباس، (1392)، ماهیت، اهداف، ابعاد و ابزار اسلام‌‌هراسی، شیعه‌‌هراسی، ایران‌‌هراسی و راهبردهای مقابله با آن، پروژه تحقیقاتی مرکز تحقیقات راهبردی دفاعی (وابسته به ستاد کل نیروهای مسلح)، گروه تهدیدات محیط پیرامون، اسفندماه.

11. قالیباف، محمدباقر و رضا جنیدی، (1387)، ژئوپلیتیک بر بال رسانه، همایش عملیات روانی مهندسی و آینده‌پژوهشی، تهران، 15 اسفند.

13. میلتون ادوارد، ورلی و پیتر هینچ کلیف، (1385)، بحران در غرب آسیا، ترجمه شهرزاد رستگار شریعت‌ پناهی، تهران، نشر قومس.

 

الف. منابع انگلیسی

  1. http://fa.gazapetition.ir/analysis/1704
  2. Elahi, Farah&Omar khan, (1997), Islamophobia, a Challenge for Us All, Runnymede Trust, Summary.
  3. Hass, R. and Indyk, M, (2009), Restoring the Balance: A Middle East Strategy for the Next President, Washington D C: Brookings Institution Press.
  4. Roberson, B. A, (1994), Islam and Europe: An Enigma or a Myth? Middle East Journal, 48.