بررسی رابطه بین سرمایه ‌اجتماعی و قدرت نرم در مقابله با تهدیدهای ج.ا.ایران (مورد مطالعه: استادان دانشگاه‌های ارتش ج.ا.ایران)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم سیاسی دانشگاه اصفهان

2 دانشجوی دکترای علوم سیاسی دانشگاه اصفهان

3 دانشجوی دکترای علوم سیاسی، گرایش مسائل ایران، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهرضا

چکیده

قدرت نرم، نقش مهمی در تقویت سرمایه اجتماعی یک کشور ایفا می­‌کند. پرسش اصلی این است که سرمایه اجتماعی بر قدرت نرم ج.ا.ایران چه تأثیری دارد؟ روش تحقیق، پیمایشی بوده و نمونه آماری آن، 177 نفر از استادان دانشگاه‌های ارتش ج.ا.ایران می‌باشند. داده‌های آن از طریق پرسشنامه ساختاریافته گردآوری و با استفاده از SPSS تجزیه‌وتحلیل شدند. برای ارزیابی پایایی ابزار پژوهش از روش آلفای کرونباخ و در جهت روایی از روایی صوری استفاده ‌شده است. همبستگی بین متغیرهای مستقل با متغیر وابسته نیز با استفاده از آزمون پیرسون سنجیده شده است. برای سنجش الگوی تجربی پژوهش از تحلیل رگرسیون چندگانه استفاده شد. نتایج حاصل از پژوهش حاضر نشان می­‌دهد که بین مؤلفه‌های سرمایه اجتماعی و قدرت نرم رابطه معناداری وجود دارد؛ به این شکل که ضریب همبستگی پیرسون بین اعتماد اجتماعی و قدرت نرم (0/21)، هنجارهای اجتماعی و قدرت نرم (0/27) و مشارکت اجتماعی با میزان قدرت نرم (0/53) بوده است. نتایج حاصل از تحلیل رگرسیون نیز بیانگر آن بود که تمام ضرایب رگرسیون مثبت است و بین مؤلفه‌های سرمایه اجتماعی با ابعاد قدرت نرم ارتباط مثبت وجود دارد.

کلیدواژه‌ها


الف. منابع فارسی

1. ابوالفتحی، محمد و مختار نوری (1392)، تأثیر سرمایه اجتماعی بر افزایش قدرت نرم جمهوری اسلامی ایران، پژوهشنامه انقلاب اسلامی، شماره 6.
2. احمدی، یعقوب (1385)، سرمایه اجتماعی، جامعه مدنی و دموکراسی، مجله اطلاعات سیاسی اقتصادی، شماره 225 و 226.
3. ازکیا، مصطفی و غفاری، غلامرضا (1383)، توسعه روستایی با تأکید بر جامعه روستایی ایران، تهران، نشر نی.
4. امیرخانی، طیبه (1388)، سرمایه اجتماعی، مفاهیم و کاربردها، نشریه منابع انسانی، شماره 5.
5. ایزدی، حجت‌الله (1387)، مبانی قدرت نرم در جمهوری اسلامی ایران، فصلنامه مطالعات بسیج، شماره 40.
6. باقری دولت‌آباد، علی و مجید رضاییان جویباری (1390)، بررسی نقش پیامک در جنگ نرم؛ با تأکید بر ایران، فصلنام مطالعات بسیج، شمار 52.
7. بولوردی، مجید (1389)، «کالبدشکافی قدرت نرم»، قابل‌دسترس در: http://www.psyop.ir/?p=4393
8. بیگدلو، مهدی (1391)، نقش قدرت نرم جمهوری اسلامی ایران در مقابله با جنگ نرم با تأکید بر دانشکده‌های علوم سیاسی، علوم اجتماعی و مدیریت دانشگاه تهران، فصلنامه مطالعات انقلاب اسلامی، شماره 31.
9. بیگدلو، مهدی و محسن مرادیان (1391)، ارتباط مشارکت سیاسی مردم و قدرت نرم جمهوری اسلامی ایران (مطالعه موردی مشارکت در انتخابات)، فصلنامه پژوهشنامه انقلاب اسلامی، شماره 3.
10. پاتنام، رابرت (1380)، دموکراسی و سنت‌های مدنی، ترجمه محمدتقی دلفروز، تهران، دفتر مطالعات و تحقیقات سیاسی وزارت کشور.
11. تافلر، آلوین (1375)، جابه‌جایی در قدرت، ترجمه شهیندخت خوارزمی، تهران، سیمرغ.
12. جهان‌بین، فرزاد و اعظم امامی (1393)، سرمایه اجتماعی؛ حلقه ارتباطی قدرت نرم، امنیت نرم، تهدید نرم»، دوفصلنامه مطالعات قدرت نرم، شماره 10.
13. راسل، برتراند (1367)، قدرت، ترجمه نجف دریابندرى، تهران، انتشارات خوارزمى.
14. ربیعی، کامران (1383)، بازی یک نفره، ماهنامه کتاب ماه علوم اجتماعی، شماره 89، سال هشتم.
15. رفیع، حسین و محمدجواد قربی (1389)، «کالبدشکافی قدرت نرم و ابزارهای کاربرد آن»، فصلنامه مطالعات بسیج، شماره 47.
16. شهرام‌نیا، سیدامیرمسعود، علی ابراهیمی و میثم بلباسی (1391)، «واکاوی مفهومی قدرت نرم و راهکار (فرصت)‌های ایران در قبال آن»، مجله دانش سیاسی و بین‌الملل، سال اول، شماره سوم.
17. عالم، عبدالرحمن (1382)، بنیادهای علم سیاست، تهران، نشر نی.
18. فوکویاما، فرانسیس (1379)، پایان نظم، سرمایه اجتماعی و حفظ آن، ترجمه غلام‌عباس توسلی، تهران، انتشارات جامعه ایرانیان.
19. قوام، سیدعبدالعلی (1382)، جهانی‌شدن و جهان سوم، تهران، دفتر مطالعات سیاسی و بین‌المللی.
20. کلمن، جیمز (1377)، بنیادهای نظریه اجتماعی، ترجمه منوچهر صبوری، تهران، نشر نی.
21. ماه‌پیشانیان، مهسا (1390)، افزایش سرمایه اجتماعی و تأثیر آن بر قدرت نرم جمهوری اسلامی ایران: راهکاری برای مقابله با تهدیدات نرم آمریکا، قابل‌دسترسی در: پایگاه جامع و تخصصی جنگ نرم.
22. متقی، ابراهیم و افسانه رشاد (1389)، نقش قدرت نرم در گسترش بیداری اسلامی در خاورمیانه، فصلنامه راهبرد دفاعی، شماره 33.
23. نای، جوزف (1387)، رهبری و قدرت هوشمند، ترجمه محمدرضا گلشن‌پژوه و الهام شوشتری‌زاده، تهران، مؤسسه ابرار معاصر تهران.
24. وبر، ماکس (1367)، مفاهیم اساسی جامعه‌شناسی، ترجمه احمد صدارتی، تهران، نشر مرکز.

 

ب. منابع انگلیسی

  1. Bourdieu, P (1986), “The Form of Capital”, in:A.H. Halsey, Philip, Brown, Lauder weus, Amy Stuart (eds), Education, Culture, Economy Society, London, Oxford University Press.
  2. Coleman, J (1988), “Social Capital in the Creation of Human Capital”, American Journal of Sociology, No, 94.
  3. 3. Dahl, R (1957), “The Concept of Power”, Behavioral Science, No, 2.
  4. Lin, N (1974), Foundation of Social Research, New York, McGrew Hill.
  5. Marsh, C (2000), “Social Capital and Democracy in Russia”, Communist and Post-Communist Studies, No, 53.  
  6. Nye, J (1991), Bound to Lead: The Changing Nature of American Power, New York, Basic Books. 
  7. Nye, Joseph (2002), The Paradox of American Power: Why the World’s only Superpower can’t go it Alone, Oxford, Oxford University Press.
  8. Nye, J (2004), Soft Power, New York, Public Affairs.
  9. Putnam, R (2000), Bowling Alone: The Collapse and Revival of American Community, New York, Simon & Schuster.
  10. Russell, B (1986), “The Forms of Power”, In: S. Lukes (ed), Power, Oxford, Black Men.
  11. Taylor, P.J & Flint, C (2000), Political Geography, London, Sage Publication.
  12. 12. Wang. J.T (2002), Exploring Social Capital and Its Political Consequences, The Case of Taiwan, Mishigan, Mishigan State University.
  13. Winter, I (2000), “Towards a Theorised Understanding of Family Life and Social Capital”. Available at: www.aifs.org.au 
  14. Wogget, G. (1993), “Social Capital”, Rural Sociology, No, 63.