معرفی الگویی جهت مدیریت دانش نظامی با رویکرد رفتاری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 مربی دانشگاه پدافند هوایی خاتم‌الانبیاء

2 استادیار دانشگاه فرماندهی و ستاد آجا

چکیده

سازمان‌های نظامی با توجه به ماهیت مأموریتی خود در خط مقدم استفاده از دانش‌­های جدید می­‌باشند و همچنین با تهدیدهای متنوعی چون موشک‌­ها و هواپیماها با سرعت و قابلیت حرکتی بالا، پهبادهای چندمنظوره، سایبرالکترونیک، بیوتروریسم، علوم و فناوری­‌های همگرا، رایانه‌­ها، فناوری­‌های زیستی، عملیات روانی و رسانه روبه‌رو بوده و جهت پاسخگویی به این تهدیدها چالش­‌های بزرگی در راستای دستیابی به دانش­ و فناوری­‌های در لبه دانش دارند. هدف از انجام تحقیق حاضر­ ارائه الگویی جهت مدیریت دانش بر اساس تجزیه‌و‌تحلیل سطوح فرد، گروه و سازمان (رویکرد رفتاری) به جهت درک کلی و ایجاد بینش جدید در سازمان‌های نظامی می‌باشد. تحقیق حاضر از نوع آمیخته (کمّی و کیفی) بوده که جامعه آماری بخش کمّی شامل کارکنان یکی از سازمان‌های نظامی و حجم نمونه به تعداد 50 نفر انتخاب گردید، حجم نمونه بخش کیفی نیز 7 نفر از خبرگان حوزه مدیریت دانش و روایی پرسشنامه نیز توسط 4 نفر از استادان مدیریت دانشگاه‌های نظامی صاحب­نظر در این حوزه انجام و مورد تأیید ­و پایایی نیز با محاسبه آلفای کرونباخ 0/85 به‌­دست آمد. جهت آزمون فرضیه‌­ها از الگوی معادلات ساختاری و از نرم‌افزار PLS استفاده شد و همه فرضیه­‌ها مورد تأیید قرار گرفتند. برابر نتایج به‌دست آمده الگویی با 4 بعد، 14 مؤلفه و 53 شاخص ارائه گردید و بیانگر این بود که فرایندهای مدیریت دانش از متغیر­های پنهان سطح فردی، سطح گروه و سطح نظام‌های سازمانی به‌صورت یکپارچه اثر می­‌پذیرند و همچنین مؤلفه‌ها و شاخص‌های سطح گروه، بیشترین تأثیر را بر فرایندهای مدیریت دانش می‌گذارند.

کلیدواژه‌ها


الف. منابع فارسی

1. امیرخانی، امیرحسین و رقیه صفی‌خانی، (1395)، بررسی نقش توسعه دانش در کاهش تعارض سازمانی و تعدیل بیگانگی شغلی  در بین عضای هیئت علمی و غیرهیئت علمی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، مدیریت دولتی دانشکده مدیریت دانشگاه تهران، دوره 8، شماره 1.

2. بیندر، اسلایک و الان فیش، (1380)، انتقال دانش و حفظ مهارت: نیاز پیوسته فرآیند جهانی شدن، ترجمه جهانشاه میرزابیگی، مدیرساز، سال پنجم، شماره 3 و 4.

3. جعفری، مصطفی، پیمان اخوان، حمیدرضا ضرغامی و اسماعیل سبزیکاران، (1390)، عوامل انگیزشی ارتباطات اثربخش در سازمان‌های دانش‌محور، دوفصلنامه پژوهشی مدیریت منابع انسانی دانشگاه جامع امام حسین(ع)، سال سوم، شماره 1.

4. جعفری، مصطفی، پیمان اخوان، رضا حسنوی و علی اباصلتیان، (1390)، بررسی ارتباط ویژگی‌های روان­شناسی افراد با ابعاد مدیریت دانش شخصی، دوفصلنامه پژوهشی مدیریت منابع انسانی دانشگاه جامع امام حسین(ع)، سال چهارم ، شماره 2.

5. دانایی‌فرد، حسن، سیدمهدی الوانی و عادل آذر، (1391)، روش‌شناسی پژوهش کیفی در مدیریت: رویکرد جامع، تهران: انتشارات صفار.

6. درتاج،  فاطمه و آمنه خدیور، (1395)، ارائه چارچوبی برای موفقیت در پیاده‌­سازی سیستم­‌های مدیریت دانش مبتنی بر رایانش ابری، پژوهش‌­های مدیریت ایران، دوره 20، شماره 2.

7. سنجقی، محمد ابراهیم، پیمان اخوان و حامد اجاقی، (1392)، طراحی مدل تعاملی گونه­‌های فرهنگ سازمانی و فرآیندهای مدیریت دانش، دوفصلنامه پژوهشی مدیریت منابع انسانی دانشگاه جامع امام حسین(ع)، سال پنجم، شماره 1.

8. صراف جوشقانی، حسن و حمیدرضا قربان­‌زاده کریمی، (1393)، الگوی پرداخت حقوق کارکنان در سازمان‌های دانشی، دوفصلنامه پژوهشی مدیریت منابع انسانی دانشگاه جامع امام حسین(ع)، سال ششم، شماره 2.

9. عسکری، احمد، برات ابراهیمی، پرویز پارسا و حسین فاندیز، (1397)، شناسایی و تحلیل عوامل مؤثر بر تحول در ساختار سازمان‌های نظامی، فصلنامه مدیریت نظامی، دوره 18، شماره 71.

10. عسگری، ناصر، (1384)، بررسی رابطه عوامل سازمانی وزارت کار و امور اجتماعی با استراتژی مدیریت دانش، تهران: دانشگاه تهران، دانشکده مدیریت.

11. علامه، سیدمحسن، مهشید قریپ‌­پور و فرهام امیری، (1392)، عوامل مؤثر بر فرآیندهای مدیریت دانش در کسب‌وکارهای کوچک و متوسط، دوفصلنامه پژوهشی مدیریت منابع انسانی دانشگاه جامع امام حسین(ع)، سال پنجم، شماره 1.

12. علیدادی، یاسر، مهدی مهدوی مزده، سیدجلال موسوی و غلامحسین نیکوکار، (1393)، ارایه مدلی جهت ارزیابی عملکرد کارکنان دانشی، دوفصلنامه پژوهشی مدیریت منابع انسانی دانشگاه جامع امام حسین(ع)، سال ششم، شماره 2.

13. فرهنگی، علی‌اکبر، (1395)، ارتباطات انسانی، جلد 1، تهران: مؤسسه فرهنگی رسا.

14. قاسمی‌نژاد، یاسر و محمد فرامرزی، (1396)، شناسایی و اولویت‌بندی عوامل مؤثر بر ارزیابی عملکرد نظام مدیریت دانش (مطالعه موردی: یک دانشگاه دفاعی)، فصلنامه راهبرد دفاعی، سال پانزدهم، شماره 3.

15. قلی‌پور، آرین، محمد اسماعیلی و افشین دبیری، (1396)، مدل 34000 منابع انسانی، تهران: کتاب مهربان نشر.

16. محمودی میمند، محمد و مریم شهابی، (1393)، نقش سرمایه‌های اجتماعی و کنترل رفتاری به‌عنوان عوامل تأثیر‌گذار بر تسهیم دانش ضمنی در میان کارکنان: بانک ملی شهر کرمانشاه، پژوهش‌های مدیریت منابع انسانی، دوره 4، شماره 4.

17. مشبکی، اصغر و مسعود ربیعه، (1388)، فراموشی سازمانی هدفمند (استراتژیک) اکسیر رقابت‌پذیری درسازمان، فصلنامه پژوهش‌های مدیریت در ایران، دوره 13، شماره 4.

18. منوریان، عباس، ناصر عسکری و مصطفی آشنا، (1386)، ابعاد ساختاری و محتوایی سازمان دانش‌محور، تهران: ‌اولین کنفرانس ملی مدیریت دانش.

19. موسی‌­خانی، محمدرضا، مهدی اجلی قشلاجوقی و سیدرحیم صفوی میرمحله، (1389)، ارائة مدلی برای سنجش میزان آمادگی سازمان‌ها در زمینه مدیریت دانش (موردمطالعه: مرکز آمار ایران)، پژوهش‌های مدیریت در ایران، دوره 14، شماره 2.

20. یزدان‌شناس، مهدی و علی خشنود، (1393)، تبیین الگوی روابط بین تسهیم دانش و رفتار شهروندی سازمانی، فصلنامه مدیریت دولتی دانشکده مدیریت دانشگاه تهران، دوره 6، شماره 1.

 

ب. منابع انگلیسی

  1. Aizen I. (1991). The theory of planned behavior; Organizational Behavior and Human Decision Process, Vol. 50.
  2. Baltes P. Kubzmann, U. (2003). Wisdom. The Pyschologist, 16 (3).
  3. Broadbent M. (1998). The phenomenon of knowledge management: What does it mean to the information profession?, Information Outlook, vol. 2, No 5. 
  4. Bagnoli, C. and Vedovato, M. (2012), The impact of knowledge management and strategy configuration coherence on SME performance, Journal of Management Governance, Vol. 18.
  5. Barney, J.B., (1991), Firm Resources and Sustained Competitive Advantage, Journal of Management, Vol. 17, No. 1.
  6. Bassi, L. J., & Mc Murrer, D. P. (2007). Maximizing Your Return on People. Hardward Business Review, 8 (71).
  7. Chase, R.L. (1997), The Knowledge-Based Organization: An International Survey, The Journal of Knowledge Management, Vol. 1, No. 1.
  8. Cheong, R.; Tsui, E. (2010). The Roles and Values of Personal Knowledge Management: an Exploratory Study, Journal of Information and Knowledge Management System (VINE), Vol.30, No.2.
  9. Cicourel A. (1973). Cognitive sociology; Harmondsworth, England; Penguin Books.
  10. Costa, P. T.; McCrae, R. R. (1986). Cross-Sectional Studies of Personality in National Sample: Development and Validation of Survey Measure, Psychology and Aging, Vol. 30, No. 1.
  11. Davenport T.;(1999). Think tank.Making the most of an information –rich environment: the future knowledge management.
  12. Davenport, T. (2002). Can you Boost Knowledge Work.s Impact on the Bottom Line?, Management Update, Vol. 7, No. 11.
  13. Efimova, L. (2005), Understanding Personal Knowledge Management, a WeblogCase.
  14. Gottschalk P. (2006), Knowledge management systems: Value shop creation; Hershey, PA: Idea Group Publishing.
  15. Hadizadeh A., Ghlichli B ., Mohebbi P. (2013) A study on the relationship between knowledge sharing and in novation at financial services organizations, Journal of Management Studies in Iran, No.17, Vol.1, pp.187- 207[In Persian].
  16. Hakim A.;(2004). Information Technology Concepts; Tehran: Azadi Academy.
  17. Hanson, C.W. (2008). Introduction to information. science work, London.
  18.  Huff A. S., Huff J. O. (2000), When firms change direction; Oxford University Press,Oxford, Mc Dermott R., O’Dell C.; "Overcoming cultural barriers to sharing knowledge";Journal of Knowledge Management, Vol. 5, No. 1.
  19. Jefferson, T. (2006). Taking it Personally: Personal Knowledge Management, Journal of Information and Knowledge Management System, (VINE), Vol. 36, No. 1.
  20. Käser P. A. W., Miles R. E.;(2002). Understanding knowledge activists’ successes and failures; Long Range Planning, Vol. 35.
  21.  Lawrence T., (2004), SFU Business-Newsletter. Available at: www.bus.sfu.ca./enewsletter/summer04.htm, 2004.
  22. Lee H., Choi B.;(2003). Knowledge management enablers, processes, and organizational performance: anintegrative view and empirical examination; Management Information Journal:Vol.20, No.1.
  23. Martin, J. (2009). the Basic of Corporate and Iinstitutional Knowledge management, Personal Knowledge Management.
  24. Martiny Aslib,M. (1998), knowledge management at HP consulting, organization Dynamics, 2 (47).
  25. Mayfield,  J., & M. Mayfield (2010). Leader-level influence on motivating  language: A two-level model investigation on worker performance and Job satisfaction, Competitiveness Review, Vol. 20, No. 5.
  26. Murray, P. (2000). Designing for business benefits from knowledge management, in Despres, C. and Chauvel, D. (Eds.), Knowledge Horizons: The Present and the Promise of Knowledge Management, Butterworth Heinemann, Boston, MA.
  27. Nonaka, I., & Takeuchi, H. (2008). The Knowledge-Creating Company: How Japanese Companies Create the Dynamics of Innovation, Oxford University Press; Inc.
  28. Pauleen, D. (2009). Personal Knowledge Management: Putting the Person Back into the Knowledge Equation, Online Information Review, Vol. 33, No. 2.
  29. Phillips, J. J., & Phillips, P. P. (2015). High-Impact Human Capital Strategy. USA: American Management Association (AMACOM).
  30. Probst, G., S. Raub, & K. Romhardt, (2000). Managing Knowledge, John Wiley & Sons,Chichester.
  31. Ribere, V.M. and Sitar, A.S. (2003). Critical Role of Leadership in Nurturing a Knowledge Supporting Culture, Knowledge Management Research and Practice, Vol. 1.
  32. Robbins, S. P., & Coulter, M. (2016). Management. USA: Pearson Education.
  33. Rowley, J. (2006). What do we need to know about wisdom? Management Decision, 44 (9).
  34. Salavati A. (2006). Knowleg management in organization, Tehran, Paivand No Publication.
  35. Skyrme D.J., Debera M.;(1997). Creating the Knowledg Based Business, Business Intelligent.
  36. Share pour M.; (2005). Social capital and Education; Tehran, Samt Publication.
  37. Small M.W (2004). Wisdom and now managerial wisdom: do they have a place in management development programs? Journal of Management Development, 23 (8).
  38. Storey J. and Barnett E. (2000), Knowledge Management Initiatives: Learning from Failure, Journal of Knowledge Management, Vol. 4, No. 2.
  39. Swan, J. (2013). Managing Knowledge Work, in Currie, W. L. and Galliers, R. D., (Eds), The Oxford Handbook of Management Information Systems: Critical Perspectives and New Directions.
  40. Tiwana, A. (2000). The knowledge management toolkit: practical techniques for building a knowledge management system. Prentice Hall PTR.from Oxford Handbooks Online (www.oxfordhandbooks.com), Oxford University Press.
  41. Wright, K. (2007). Personal Knowledge Management: Supporting Individual Knowledge Worker Performance, Knowledge Management Research & Practice, Vol. 3, No. 3.
  42. Wu, I-L. and Lin, H-C., (2009), A Strategy-Based Process for Implementing Knowledge Management: An Integrative View and Empirical Study, Journal of the American Society for Information Science and Technology, Vol. 60, No. 4.
  43. Zack, M. H., (1999), Developing a knowledge strategy, California Management Review, Vol. 41, No. 3.