شناسایی مهمترین مؤلفه‌ها و شاخص‌های خلاقیت و نوآوری دفاعی در ارتش ج.ا.ایران با الهام از منابع دینی و رهنمودهای مقام معظم رهبری(مدظله­‌العالی)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش ج.ا.ایران

2 استاد دانشکدة مدیریت دانشگاه آزاد اسلامی قزوین

3 عضو هیئت علمی دافوس آجا

چکیده

نوآوری دفاعی مجموعه­‌ای از مفاهیم فناورانه، رهنامه­‌ای و عملیاتی است که سعی در افزایش اثربخشی نظامی دارد و دربرگیرنده توانمندی­‌ها و فعالیت­‌های پایه­‌ای یک سازمان است. ارتباط میان این ‌توانمندی‌ها و ‌برنامه­‌های نظامی به­‌منظور مقابله با چالش‌های جدید و تنظیم و تعدیل مأموریت‌های سازمان براساس توانمندی­‌های جدید است. با توجه به این موضوع، هدف این تحقیق، شناسایی مهم­‌ترین مؤلفه­‌ها و شاخص‌های خلاقیت و نوآوری دفاعی در ارتش ج.ا.ایران با الهام از منابع دینی و رهنمودهای مقام معظم رهبری(مدظله­‌العالی) می‌باشد. ﻣﺎﻫﻴﺖ ﺗﺤﻘﻴﻖ از ﻧﻮع اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ و ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی دﺳﺘﺎورد ﺗﺤﻘﻴﻖ، ﻛﺎرﺑﺮدی اﺳﺖ. ﺟﺎﻣﻌه آﻣﺎری ﺗﺤﻘﻴﻖ، در گام نخست، استفاده از منابع دینی و اﺳﻨﺎد و ﻣﺪارک ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﺳﺨﻨﺮاﻧﻲهای مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی) و در گام دوم، تعداد 112 نفر از فرماندهان و خبرگان ارتش ج.ا.ایران می­‌باشند. همچنین حجم نمونه بر اساس فرمول کوکران 86 نفر محاسبه گردید. در اﻳﻦ ﺗﺤﻘﻴﻖ ﺑﺮای گردآوری اﻃﻼﻋﺎت از ابزارهای اﺳﻨﺎد و ﻣﺪارک و ﭘﺮسشنامه­ اﺳﺘﻔﺎده ﮔﺮدﻳﺪه و از روش­ﻫﺎی ﻛﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ­ای و ﻣﻴﺪاﻧﻲ، داده­ﻫﺎی ﻣﻮردﻧﻴﺎز ﮔﺮدآوری ﺷﺪه­‌اﻧﺪ. با بررسی منابع دینی و تعداد 109 سخنرانی مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی)، از طریق روش تحلیل محتوا 64 شاخص و 10 مؤلفه استخراج شد. ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺗﺤﻘﻴﻖ ﻧﺸﺎن ﻣﻲ­دﻫﺪ ﻛﻪ مهم­‌ترین مؤلفه‌­های خلاقیت و نوآوری دفاعی در ارﺗﺶ درﺑﺮﮔﻴﺮﻧﺪه جرئت علمی، روحیه نظامی‌گری و تفکر بسیجی، مدیریت دانش، مدیریت نوآوری، مدیریت نخبگان، سازمان یادگیرنده، تحقیق و توسعه، تولید علم، تعبد و دین­ باوری، توکل و اعتماد به خدا می­‌باشد.

کلیدواژه‌ها


الف. منابع فارسی

1. ﻗﺮآن ﻛﺮﻳﻢ، ترجمه استاد مهدی محی­‌الدین الهی قمشه­‌ای.

2. ﻧﻬﺞ­اﻟﺒﻼﻏﻪ، ترجمه علامه شیخ محمدتقی جعفری.

3. اﺳﻨﺎد و ﻣﺪارک بیانات ﺣﻀﺮت اﻣﺎم ﺧﺎﻣﻨﻪ­ای(مد­ظله‌العالی) قابل دسترسی در: www.khamenei.ir

4. اﻟﻮاﻧﻲ، ﺳﻴﺪﻣﻬﺪی، (1388)، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ، ﺗﻬﺮان: ﻧﺸﺮ نی.

5. امیرنژاد، قنبر و الهام خسروی پور، (1394)، الگوی چابک‌سازی سازمان­‌های دولتی با رویکرد به سازمان­‌های دفاعی، فصلنامه راهبرد دفاعی، سال سیزدهم، شماره 51.

6. پاشازاده، عاطفه، (1387)، غول­‌های تحول­ آفرین، ماهنامه علوم انسانی، سال نهم.

7. جمالی، سیداحمد و مسعود محمدپور، (1392)، تحلیل نقش فن بازار در ایجاد و تقویت نوآوری در سازمان، فصلنامه مدیریت نوآوری، سال دوم، شماره 4.

8. رهگذر، حسن و افسون کامکار، (1387)، مدیریت دانش راهی به سوی دانش و نوآوری، فصلنامه نوآوری، سال هشتم.

9. زارعی­‌متین، حسن، (1383)، خلاقیت و نوآوری، مجله دانش مدیریت، دانشکده علوم اداری و مدیریت بازرگانی دانشگاه تهران، شماره 24.

10. شاکری، فاطمه، محمدحسین طحاری مهرجردی، حسن دهقان دهنوی و رضا کاوندی، (1390)، بررسی ارتباط جو سازمانی و نوآوربودن در فرآیند با استفاده از مدل­‌سازی معادله ساختاری، مجله مدیریت تولید و عملیات، سال دوم، شماره 2.

11. شیخ ­کلینی، محمد­‌بن­‌یعقوب (1379) اصول کافی، ترجمه و شرح فارسی محمدباقر کمره‌ای، تهران، دفتر مطالعات تاریخ و معارف اسلامی، جلد 5.

12. صادقی، منصور و علیرضا صادقی، (1392)، تحلیل مدل عوامل برون­ سازمانی مؤثر در توسعه نوآوری سازمان­‌های پژوهشی صنعتی، فصلنامه مدیریت نوآوری، سال دوم، شماره 1.

13. ﺻﺎدﻗﻲ ﻣﺎل­ اﻣﻴﺮی، منصور، (1386)، ﺧﻼﻗﻴﺖ: روﻳﻜﺮد ﺳﻴﺴﺘﻤﻲ، تهران، اﻧﺘﺸﺎرات داﻧﺸﮕﺎه اﻣﺎم ﺣﺴﻴﻦ(ع).

14. صحت، سعید و مرضیه محمدپور دوست کوهی، (1390)، شناسایی و رتبه­‌بندی مؤلفه­‌های نوآوری در صنعت بیمه، فصلنامه تازه‌های جهان بیمه، شماره 163.

15. صمدآقایی، جلیل، (1378)، سازمان‌­های کارآفرین، تهران، مرکز انتشارات آموزش مدیریت دولتی.

16. صنوبر، ناصر، بهزاد سلمانی و مینا تجویدی، (1390)، تأثیر محورهای نوآوری بر ظرفیت نوآوری شرکت­‌های دانش­‌بنیان، فصلنامه سیاست علم و فناوری، سال چهارم، شماره 2.

17. طبرسی، فضل­‌بن‌حسن، (1359)، مجمع‌البیان فی تفسیرالقرآن، ترجمه احمد بهشتی و محمد موسوی دامغانی، تهران، نشر فراهانی، جلد 27.

18. محمدی، مهدی، سعید باقرسلیمی، علیرضا بوشهری و فرهاد نظری­‌زاده، (1388)، طراحی نظام نوآوری دفاعی، تهران، مؤسسه آموزشی و تحقیقاتی صنایع دفاعی.

19. متقی­ حامد، علیرضا، (1383)، مهندسی مجدد ضرورتی اجتناب­ ناپذیر، تهران، انتشارات تدبیر.

20. مروتی، سهراب، (1388)، قرآن، نوآوری و شکوفایی، مجموعه مقالات بیست‌‌و‌پنجمین دوره مسابقات قرآن، مردادماه، جلد چهارم.

21. مصطفوی، سیدرضا و محمدرضا آشتیانی، (1392)، راهبردهای بهره‌گیری از نیروهای مردمی در تأمین نیازمندی­‌های انسانی بخش دفاع، فصلنامه راهبرد دفاعی، سال یازدهم، شماره 42.

22. ملاحسینی، علی و فرید فتحی، (1392)، بررسی متغیرهای مؤثر بر الگوی نوآوری در شرکت­‌های متوسط و کوچک شهر کرمان، دوفصلنامه برنامه و بودجه، شماره 108.

23. منتظری، عباس، حسین خنیفر، مهدی الیاسی و مهدی محمدی، (1393)، ارائه مدلی برای بازشدن نظام نوآوری بخش دفاعی ایران، نشریه مدیریت نوآوری، سال سوم، شماره 2.

24. نجف­ بیگی، رضا، (1393)، مدیریت تکنولوژی و نوآوری، تهران، انتشارات ترمه.

25. نظری­‌زاده، فرهاد، محمد مهدی­‌نژاد نوری و سیدرضا حجازی، (1391)، نقش و تأثیر سازمانی مؤثر بر موفقیت نوآوری در صنعت دفاعی، فصلنامه مدیریت نوآوری، سال اول، شماره 1.

26. نقی­‌زاده، محمد، میرعلی سیدنقوی و راضیه احسانی، (1392)، تأثیر قابلیت­‌های پویا بر توانمندی نوآوری محصول در بنگاه‌های بخش دارویی ایران، فصلنامه مدیریت نوآوری، سال دوم، شماره 3.

27. نیکنامی، محسن، (1389)، نوآوری در سازمان­‌های نظامی، تدبیر، شماره 57.

28. هاشم‌زاده، ابراهیم، حجت­‌الله حاجی­‌حسینی، رضا رادفر و کرامت ملک­ زاده، (1393)، عوامل مؤثر در ایجاد توانمند­‌های نوآوری (مطالعه موردی یک مرکز پژوهشی صنعت هوایی در ایران)، فصلنامه مدیریت نوآوری، سال سوم، شماره 1.

 

ب. منابع انگلیسی

  1. Bessant, J.&Tidd, J., (2007), Innovation and Entrepreneurship, John Wiley&Sons, Chichester.
  2. Cameron, K.S.&Quinn, R.E., (2005), Diagnosing and Changing Organizational Culture: Based on the Competing Values Framework, John Wiley&Sons: New Jeresy.
  3. Chung, A.&Jen Chen, R., (2010), Knowledge management an Innovativeness The role of organization climate an Structure, International Journal of Manpower, Vol. 38, No. 8.
  4. Fagerberg, J., (2003), Innovation: A Guide to the Literature, Center for Technology, Innovation and Culture, University of Oslo.
  5. Jantunen, A.&Ellonen, H.K and Johansson, A., (2012), Beyond appearances – Do dynamic capabilities of innovative firms actually differ?, European Management Journal, 30(2).
  6. Kanterm, R.M., (2003), the Change Masters: Innovations for Productivity in the American Corporation, University of IIIinois.
  7. Lee, S.H., (2009), Developing heirarichical structure for assessing the impact of  innovation factors on a firms Competitivness a dynamic- capabilities approach Taiwan, the journal of American academy of business, combridge, vol. 15, No. 1.
  8. LeBoeuf, M., (1989), the greatest management principle in the world, Simon & schoster Inc.
  9. Nahapiet, J&Ghoshal, S, (2015), Effects of Innovation Military Types on Performance, International Journal of Production Economics, 157 (4).
  10. North, D.&Smalbone, D., (2000),The Innovativeness and Growth of rural SMEs During The 1900s, Regional studies, Vol. 34, No. 2.
  11. Ommani, Ahmadreza, (2015), Study the Influences of Organizational Innovation and Managerial Innovation in Companies' Success, International Journal of Agricultural Management and Development, 5 (3).
  12. Robbins, S.P., (1998), Organizational behaveiur: Concept, Controversies application, 8th ed, Upper Saddle River, NJ: Prantice – Hall.
  13. Schumpeter, J.A., (2010), Theoric Derwirtscha Ftilichen Entwickelung, Leipzig: Duncker&Hamboldt.
  14. Shoghi, B&Shoghi, A, (2015), Open Innovation in an Organize Trooper: Three Case Studies, European Journal of Innovation Management, 7.
  15. Taylor, Baroness, (2006), innovation strategy: Creating a New Environment for Innovation within the Defence Supply Chain, MOD, UK.
  16. Tidd, J&Bessant, J& Pavitt, k., (2001),  managing innovation, Wiley.
  17. White, A. M.&Bruton, G. D., (2007), The Management of Technology and Innovation: A Strategic Approach.Canada, Thomson South-Western.
  18. Williamson, M., (1996), Innovation Past and Future in Murray and Millett, New York: Cambridge University Press.
  19. Yesil, S.&Dereli, S.F., (2013), an empirical investigation of the organization justice, knowledge sharing and innovation capability, Procedia – Social and Behavioral Sciences, Vol.75.